Ինչպես է դա ազդում հղիության, ծննդաբերության վրա

Հետևյալ հոդվածում՝

• Ընդհանուր ակնարկ
• Ախտորոշում
• Առանձնահատկություններ
• Պտղի շարժ
• Նախածննդյան հետազոտություններ
• Բարդություններ
• Ցածրադիր ընկերք
• Ծննդաբերություն
• Առողջ մնալ

Ընկերքը հղիության ընթացքում էական նշանակություն ունի ինչպես մոր, այնպես էլ պտղի առողջության համար: Դրա միջոցով պտուղը ստանում է անհրաժեշտ սննդանյութեր, հորմոններ, իմունիտետ և թթվածին: Այնուամենայնիվ, երեխայի սպասող շատ մայրեր այդ մասին առանձնապես տեղեկություն չունեն: Այսպիսով, եթե իմանաք, որ ունեք առաջադիր ընկերք, կարող եք հարցնել, թե դա ինչ է նշանակում:

Սակայն մի անհանգստացեք, առաջադիր ընկերք ունենալ դեռ չի նշանակում, որ բացասական ազդեցություն է թողնելու պտղի վրա: Ահա այն ամենը, ինչ պետք է իմանաք առաջադիր ընկերքի մասին և ինչպես է այն ազդում ձեր հղիության ընթացքի և ծննդաբերության վրա:

• Ընդհանուր ակնարկ

Ընկերքը օրգան է, որը սկսում է ձևավորվել, երբ բեղմնավորված ձվաբջիջը ամրանում է արգանդի պատին: Այն ուշագրավ է նրանով, որ առկա է միայն հղիության ընթացքում: Այն լիովին ձևավորված և ֆունկցիոնալ է 12 շաբաթականում, բայց շարունակում է աճել ամբողջ հղիության ընթացքում: Ընկերքը հորմոններ է արտադրում հղիության բնականոն ընթացքը ապահովելու համար, դրանցից են մարդու խորիոնային գոնադոտրոպինը, պրոգեստերոնը և էստրոգենը:

Ընկերքը պորտալարի միջոցով Ձեզ և երեխային կապում է միմյանց: Ընկերքը և պորտալարը միասին մատակարարում են թթվածնի, սննդանյութերի, հորմոնների և իմունային պաշտպանության պաշարներ Ձեր մարմնից երեխային:

Բացի այդ, դեղամիջոցները, վիրուսները և այլ նյութեր կարող են ընկերքի միջոցով փոխանցվել ձեր երեխային: Այս օրգանը նաև ավելորդ նյութերը հեռացնում է ձեր փոքրիկի օրգանիզմից։

Երեխայի ծննդից հետո ընկերքը շերտազատվում է արգանդի պատից և դուրս է գալիս ձեր օրգանիզմից որպես ծննդաբերություն: Եթե ծննդաբերում եք կեսարյան հատումով, երեխայի ծննդից հետո ձեր բժիշկը անջատում է ընկերքը վիրահատական եղանակով:

• Ընկերքի տեղակայում

Ընկերքի առաջադիր տեղակայումը համեմատաբար տարածված երևույթ է և անհանգստանալու առիթ չէ: Ամենից հաճախ ընկերքը ձևավորվում է այնտեղ, որտեղ տեղի է ունենում բեղմնավորված ձվաբջջի ամրացումը և այն կարող է աճել արգանդի ցանկացած հատվածում: Ստորև ներկայացված են տարբեր ընդհանուր տեղամասերի անվանումներ, որտեղ գտնվում է ընկերքը.

• Ֆունդալ-արգանդի գագաթային մասում

• Կողմնային-արգանդի աջ կամ ձախ մասերում

• Հետին-արգանդի հետին մասում, դեպի մարմնի հետին մաս և ողնաշար

• Առաջային-արգանդի առջևի մասում, դեպի մարմի առջևի մաս և ստամոքս

• Ցածրադիր-արգանդի ստորին մասում, երբեմն ծածկում է արգանդի պարանոցը

Ընկերքը կարող է ձևավորվել նաև այս տեղամասերից յուրաքանչյուրի միջև, ինչպիսիք են վերևից ու հետևից, վերևից ու կողքից, կամ ներքևից ու առջևից և այլն:

• Հաճախակի տեղակայում

Ընկերքի ամրացման և տեղակայման ամենատարածված վայրը դեպի արգանդի վերին և հետին հատվածն է։ Հղիության վերջում առաջադիր ընկերքը ավելի հազվադեպ է հանդիպում, սակայն այն կարող է դիտվել որոշ հղի կանանց մեկ քառորդ մասից մեկ երկրորդի մոտ, մասնավորապես, վաղ ուլտրաձայնային հետազոտության ժամանակ:

Պարզ չէ, թե ինչու են ծագում ընկերքի տեղակայման տարբեր տեղամասեր, բայց ենթադրվում է, որ այն հակված է աճել դեպի արգանդի վերին և հետին մասեր, որպեսզի մեծանա հասանելիությունը արյան անոթներով հարուստ այդ տեղամասեր:

• Ախտորոշում

Բժիշկները կարող են տեսնել ընկերքի դիրքը ուլտրաձայնային հետազոտության ընթացքում: Բժիշկը կստուգի ընկերքի տեղակայումը, երբ ձեզ մոտ լինի երկրորդ մակարդակի ուլտրաձայնային կամ անատոմիական սկանավորում 20 շաբաթականում:

Եթե հղիության վաղ շրջաններում ուլտրաձայնային հետազոտություն կատարեք, կարող եք ավելի շուտ իմանալ առաջադիր ընկերքի առկայության մասին: Այնուամենայնիվ, առաջադիր կամ նույնիսկ ցածրադիր ընկերքի առկայությունը վաղ ուլտրաձայնային հետազոտությամբ, դեռ չի նշանակում, որ ընկերքը հետագայում մնալու է տվյալ տեղում։

Շատ հաճախ ընկերքի դիրքը փոխվում է, քանի որ արգանդը ձգվում և մեծանում է: Առաջադիր ընկերքը կարող է գաղթել դեպի արգանդի վերին, կողմնային կամ հետին հատվածներ՝ մի քանի շաբաթվա ընթացքում:

• Ինչով է առանձնահատուկ առաջադիր ընկերքը

Առաջադիր ընկերքի առկայությունը չի նշանակում, որ Ձեզ մոտ, հղիության ընթացքի կամ պտղի մոտ ինչ-որ բան այն չէ: Այդուհանդերձ, կան որոշ բաներ, որոնք առաջադիր ընկերքը դարձնում են տարբերակվող այլ վայրերից:

Երբ ընկերքը գտնվում է երեխայի առջևում, կարող է՝

• Մի փոքր ավել ժամանակ ծախսեք, որպեսզի զգաք երեխայի հարվածը
• Բժշկին տրամադրեք ավելի շատ ժամանակ՝ նախածննդյան այցերի ընթացքում սրտի բաբախյունը կամ երեխային գտնելու համար
• Կատարեք նախածննդյան որոշակի թեստեր, օրինակ՝ ամնիոցենտեզ, մի փոքր ավելի բարդ (սակայն չի մեծացնում վիժման վտանգը ամնիոցենտեզի ընթացքում)

• Պտղի շարժ

Երեխայի սպասող մայրերը կարող են զգալ իրենց երեխայի հարվածը ավելի վաղ քան 18 շաբաթականը և ավելի ուշ քան 24 շաբաթականը: Դա կարող է ավելի վաղ տեղի ունենալ այն մայրիկների դեպքում, ովքեր արդեն երեխա ունեն` ծանոթ են քացիների ու ավելի ձգված որովայնի զգացողություններին: Առաջնեկի մայրերից և առաջադիր ընկերք ունեցող մայրերիից հաճախ ավելի շատ ժամանակ է պահանջվում, որպեսզի ճանաչեն այդ շարժումները:

Առաջադիր ընկերքը նման է լրացուցիչ շերտի՝ պտղի և ձեր որովայնի արտաքին պատի միջև: Այն կարող է ավելի բարդացնել զգալու պտղի հարվածը մինչև երրորդ եռամսյակը, երբ պտուղը բավականաչափ մեծ է, որպեսզի նկատելի շարժումներ անի:

• Հետևել երեխայի շարժին

Ձեր պտղի շարժը զգալը ոչ միայն հուզիչ է, այլև հանգստացնող է: Դա ձեզ և ձեր բժշկական թիմին թույլ է տալիս իմանալ, որ փոքրիկի հետ ամեն ինչ կարգին է: Այնուամենայնիվ, հիշեք, որ հիմնականում ամեն ինչ կարգին է, և ձեր երեխայի շարժումներին հետևելու չափազանց անհանգստությունը նույնպես կարող է դառնալ սթրեսի ավելորդ աղբյուր:

Երրորդ եռամսյակի սկզբում երեխան սովորաբար ունենում է ավելի կանխատեսելի ակտիվություն, այնպես որ կարող եք սկսել հետևել ձեր զգացողությունների շարժին: Որոշ բժիշկներ, հնարավոր է նաև ասեն, որ ամեն օր տանը հարվածները հաշվեք:

• Հարվածների հաշվարկ

Հարվածների հաշվարկ կատարելիս ոչ միայն ստուգում եք դրանք, այլև գլորումները, զարկերը և այլ գործողություններ: Սովորաբար, հետևում եք այս շարժմանը՝ ժամանակ հատկացնելով, որպեսզի զգաք 10 շարժում: Շատ դեպքերում, երկու ժամվա ընթացքում պետք է լինի առնվազն 10 շարժում: Եթե չեք զգում որևէ հարված կամ ցնցում, հնարավոր է երեխան քնած է:

Նաև ավելի քիչ հավանական է, որ զգաք շարժումներ, երբ ակտիվ եք, ինչը շեղում է Ձեզ և կարող է քնացնել երեխային: Որպեսզի երեխայի շարժումները ավելի լավ զգաք, փորձեք՝

• Պառկել կամ հանգիստ նստել
• Ուտել կամ հյութ խմել (էներգիայի այս խթանումը կարող է օգնել Ձեր երեխային ավելի ակտիվ լինել)
• Կենտրոնանալ որովայնի կողմնային և կոնքի ստորին հատվածների զգայական շարժումների վրա
• Սովորել ձեր երեխային բնորոշ քնի ռեժիմը, արթնանալը և ակտիվ ժամերը

Առաջադիր ընկերքի առկայության դեպքում, գուցե հարկ լինի ավելի շատ ուշադրություն դարձնել Ձեր երեխայի շարժմանը` դրանք զգալու համար, բայց դեռ պետք է կարողանաք զգալ, որ երեխան սկսում է շրջվել։ Անհրաժեշտ է դիմել Ձեր բժշկին, երբ.

• Երեխայի շարժը չեք զգում 24 շաբաթականում
• Երեխայի շարժը զգալիորեն ավելի քիչ է, քան նախկինում
• 2 ժամ կենտրոնանալով հարվածների վրա՝ չեք զգում, որ երեխան շարժվում է

Հղիության ընթացքում Ձեր երեխայի շարժը զգալը

• Նախածննդյան հետազոտություններ

Կախված Ձեր ընկերքի ճշգրիտ տեղակայումից, բժիշկը կարող է նախածննդյան մի քանի հետզոտություն համարել ավելի վիճարկելի: Մի անհանգստացեք, եթե այս միջամտությունները լրացուցիչ ժամանակ կամ ջանք են պահանջում այցերի ընթացքում:

• Գտնել սրտի բաբախը

Նախածննդյան պարբերաբար հետզոտությունների ընթացքում բժիշկները գտնում և լսում են երեխայի սիրտը պտղային դոպլերով: Սրտի բաբախը լսելը կարող է մի փոքր ավելի դժվար լսելի լինել, երբ այն գտնվի ընկերքի հետևում, այնպես որ ակնկալեք, որ այն գտնելու համար ձեր բժշկինց կամ մանկաբարձուհուց մի քիչ երկար ժամանակ կպահանջվի:

• Զգալ երեխային

Բժիշկներն ու մանկաբարձները կիրառում են իրենց ձեռքերը՝ որովայնի միջոցով զգալով երեխայի դիրքն ու չափը: Առաջադիր ընկերքը խոչընդոտ է հանդիսանում երեխայի չափի և դիրքի որոշման համար: Այնուամենայնիվ, թեպետ դա կարող է մի փոքր շատ ջանք պահանջել, բուժաշխատողները կարող են զգալ երեխային առաջադիր ընկերքի տակ:

• Ամնիոցենտեզ

Ամնիոցենտեզը նախածննդյան հետզոտություն է, որը նախատեսված է ամնիոտիկ հեղուկի ուսումնասիրման համար: Նմուշ վերցնելու համար բժիշկը ասեղ է մտցնում որովայնի խոռոչ: Եթե ընկերքը գտնվում է որովայնի առաջային պատի երկայնքով, դա կարող է մի փոքր բարդ լինել: Սա անհարմարություն է առաջացնում, սակայն ձեր բժիշկը առաջադիր ընկերքի շուրջն աշխատելու հնարավորություն կունենա:

• Բարդություններ

Որպես կանոն, առաջադիր ընկերքի առկայությունը՝ համեմատած ցանկացած այլ ընկերքային տեղակայման, չի ենթադրում հղիության կամ ծննդաբերության ընթացքում բարդությունների ավելի բարձր ռիսկ:

Ստորև նշված բարդությունները կարող են առաջանալ ցանկացած հղիության ընթացքում, սակայն որոշ ուսումնասիրություններ ցույց են տալիս, որ այն հղիները, որոնց մոտ առկա է առաջադիր ընկերք, հետևյալները կարող են դիտվել մի փոքր ավելի բարձր հավանականությամբ.

• Հետույքային ծննդաբերություն
• Կեսարյան հատում
• Հեստացիոն շաքարային դիաբետ
• Գերճնշում
• Ներարգանդային աճի սահմանափակում
• Ծննդաբերության խթանում
• Ընկերքի շերտազատում
• Հետծննդյան բարդություններ

• Երբ զանգահարել բժշկին

Առաջադիր ընկերքը հղիության ընթացքում դժվար թե որևէ սպեցիֆիկ խնդիր ստեղծի ձեզ կամ երեխայի համար: Այնուամենայնիվ, ինչպես և բոլոր հղիությունների դեպքում, դուք պետք է զանգահարեք բժշկին, եթե ՝

• Ստամոքսում ցավ և սեղմոց եք զգում
• Ունեք հեշտոցային արյունահոսություն
• Ունեք մեջքի սաստիկ ցավ
• Կարծում եք, որ կծկանքներ ունեք

• Ծննդաբերություն և առաջադիր ընկերքի ծննդալուծում

Շատ դեպքերում, առաջադիր ընկերքի առկայությունը ամենևին չի ազդի ձեր ծննդաբերության վրա: Քանի դեռ ձեր ընկերքը ցածրադիր չէ, և հղիության հետ կապված որևէ մտահոգություն չունեք, ամենայն հավանականությամբ, կարող եք հեշտոցային ծննդաբերություն ունենալ և հետևել ծննդի պլանին: Այնուամենայնիվ, որոշ հետազոտություններ ցույց են տալիս, որ առաջադիր ընկերքի առկայությամբ հղիները կարող են հետույքային ծննդաբերության ավելի բարձր ռիսկ ունենալ, ինչը ծննդաբերության ժամանակ մեջքի սաստիկ ցավ է առաջացնում:

Կեսարյան հատման դեպքում առաջադիր ընկերքը նույնպես խնդիր չի առաջացնում, եթե այն ցածր չէ: Ցածրադիր առաջադիր ընկերքը կարող է լինել այն տեղամասում, որտեղ կատարվում է կեսարյան հատմանը բնորոշ կտրվածք: Այդ դեպքում բժիշկը կատարում է ուլտրաձայնային հետզոտություն, որպեսզի գտնի ամենաապահով տեղամասը՝ կտրվածք կատարելու և պտղի դուրս բերման համար:

• Առողջ մնալ

Եթե Ձեզ մոտ առկա է առաջադիր ընկերք, ապա հղիության ընթացքում առողջ մնալու համար հարկավոր չէ որևէ այլ բան անել: Ընկերքի յուրաքանչյուր տեղակայման դեպքում դուք պետք է՝

• Այցելեք Ձեր բժշկին՝ պարբերական նշանակումների և հետզոտությունների համար:
• Հետևեք ցանկացած հիվանդության, որը կարող է հանգեցնել հղիության և ընկերքի բարդությունների, ինչպիսիք են բարձր զարկերակային ճնշումը, ճարպակալումը և շաքարային դիաբետը:
• Խուսափեք ծխելուց, ալկոհոլից և ապօրինի թմրանյութերից։
• Խուսափեք որովայնի վնասվածքից, որը կարող է բարձր ֆիզիկական ակտիվության հետևանք լինել:
• Մեքենայում միշտ ամրացրեք ամրագոտիները։

Խոսք My Kid-ից
Ընկերքը կարող է կատարել իր գործը` աջակցելով ձեր աճող երեխային, լինի դա արգանդի վերին հատվածում, կողմնային, առջևում թե հետևում: Հավանաբար, դուք պետք է մի փոքր ավելի երկար սպասեք՝ ձեր երեխայի առաջին հարվածները զգալու համար և դրանք կարող են այնքան ուժեղ չլինել, ինչպես կլիներ, եթե ձեր ընկերքը ունենար հետին տեղակայում, սակայն ընդհանուր առմամբ, ամեն բան կարող է լինել սովորականի պես՝ առաջադիր ընկերքով առողջ հղիություն։

Բարդությունները հազվադեպ են, սակայն համոզվելու համար, որ հղիության հետ կապված ամեն բան սահուն կերպով ընթանում է, դիմեք բժշկին նախածննդյան պարբերաբար հսկողության համար: Բժիշկը կարող է նաև պատասխանել ձեր կողմից առաջացած ցանկացած այլ հարցերի կամ մտահոգության: